نگاهی به دهمین نشست شانگهای با حضور افغانستان

دهمین نشست سران کشورهای عضو سازمان همکاری های منطقه‏ای شانگهای به روزهای سه شنبه و چهار شنبه هفته گذشته در آستانه پایتخت قزاقستان برگزار گردید و روی مبارزه مشترک با تروریزم، قاچاق مواد مخدر، همکاری های اقتصادی و… تاکید صورت گرفت.
آقای کرزی در حاشیه این نشست، با سران شماری از کشورهای عضو این سازمان دیدار کرد و روی برخی مسایل منطقه و توسعه روابط  گفت‏وگو نمود.
این نشست در شرایطى برگزار شد که قلمرو این سازمان ضمن آن که صحنه تحولات کم سابقه اى شده،

دهمین نشست سران کشورهای عضو سازمان همکاری های منطقه‏ای شانگهای به روزهای سه شنبه و چهار شنبه هفته گذشته در آستانه پایتخت قزاقستان برگزار گردید و روی مبارزه مشترک با تروریزم، قاچاق مواد مخدر، همکاری های اقتصادی و… تاکید صورت گرفت.
آقای کرزی در حاشیه این نشست، با سران شماری از کشورهای عضو این سازمان دیدار کرد و روی برخی مسایل منطقه و توسعه روابط  گفت‏وگو نمود.
این نشست در شرایطى برگزار شد که قلمرو این سازمان ضمن آن که صحنه تحولات کم سابقه اى شده، آبستن رویدادهاى دیگرى نیز هست. اعلام خبر مرگ بن لادن توسط امریکا و بازتاب این خبر در سراسر جهان، کارشناسان، رسانه‏ ها، سیاست مداران و دولتمردان را وارد بحث هاى مختلفى کرده است. در این میان رقابت قدرت‏ها، که اعلام مرگ «بن لادن» جدا از این موضوع نیست، حال و هواى متفاوتى به خود گرفته است.
اهمیت شانگهای برای افغانستان
میراحمد جوینده؛
نماینده پیشین باورمند است در صورتی که افغانستان بتواند از سازمان های منطقه ای مانند شانگهای بهره برداری کند، منافع خوب اقتصادی و تجارتی در منطقه دارد. زیرا این کشور پلی است میان آسیای میانه و آسیای جنوبی.
ضیا دانش؛ کارشناس امور سیاسی نیز تاکید دارد، برعلاوه آن‎‏که نقش افغانستان در سازمان همکاری های شانگهای بر روند رشد اقتصادی کشور موثر و مفید می‏باشد، از مشکلات منطقه ای که متوجه افغانستان است نیز جلوگیری می کند.
وی با تاکید براین‏که افغانستان و پاکستان در سازمان‏ شانگهای دارای نقش استند و چین نیز یکی از کشورهای تاثیرگذار و پرقدرت این سازمان است، افزود: افغانستان می تواند از طریق چین به عنوان یکی از کشورهای نزدیک به پاکستان، مشکلات خود را با پاکستان حل کند.
دانش اظهارداشت، از لحاظ روابط بین المللی، حضور افغانستان در سازمان های بین المللی، می تواند بسیاری از مشکلات این کشور را حل کند.
این کارشناس امور سیاسی افزود: در حال حاضر بحران افغانستان بحران آسیایی شناخته شده، به همین دلیل کشورهای غربی نتوانستند به این بحران پایان دهد.
دانش خاطرنشان ساخت، با توجه به سفرهای منطقه ای شورای عالی صلح، مقام های کشور به این نتیجه رسیده که حل کردن مشکلات از طریق کشورهای غربی ناممکن است، بدین ترتیب سازمان شانگهای با کشورهای قدرت مند منطقه ای و جهانی که در آن سهیم اند، برای تامین صلح در افغانستان تاثیرگذار خواهند بود.
به باور تحلیلگران، روسیه و کشورهای آسیای میانه از گسترش تروریسم به شدت نگران اند و به این دلیل افغانستان می تواند توجه اعضای شانگهای را برای مبارزه با تروریسم جلب کند.
از نگاه شانگهای مشکل افغانستان راه‏حل نظامی ندارد
سازمان همکاری‏های شانگهای تلاش ها برای حل و فصل اوضاع در افغانستان فقط از راه نظامی را بدون آینده می داند. و در خبرنامه این سازمان تاکید شده، سازمان همکاری های شانگهای از تلاش های کشورهای عضو خود که در اجرای پروژه های بازسازی اقتصادی در افغانستان در جریان تعامل با نهادهای بین المللی و کشور های دیگر شرکت دارند، حمایت می کند.
تلاش افغانستان برای پیوستن به جمع ناظران سازمان شانگهای
حامد کرزی رییس جمهور کشور در نشست سازمان همکاری‏های شانگهای اعلام کرد که افغانستان می خواهد به اعضای ناظر سازمان شانگهای بپیوندد.
خواست روسیه از افغانستان برای همکاری‏های بیشتر درسازمان همکاری‏های شانگهای
رییس جمهور روسیه روز چهارشنبه در دهمین نشست سازمان همکاری‏های شانگهای که در آستانه، پایتخت قزاقستان برگزار شده بود از افغانستان خواست تا روابطش را با این سازمان نزدیک‏ترسازد.
دمتری مدویدوف، رییس جمهور روسیه خواهان نقش فعال افغانستان در سازمان همکاری‏های شانگهای شد و گفت که اعضای این سازمان از این ابتکار پیشتیبانی می کنند.
رییس جمهور روسیه در جریان نشست گفت که ثبات سیاسی در افغانستان وابسته به ائتلاف این کشور درسازمان است و اوضاع امنیتی این کشور می تواند برامنیت کشورهای عضو نیز اثرگذار باشد.
رییس جمهور مدویدوف گفت، روسیه خواهان همکاری های بیشتر و جدی تر میان افغانستان و سازمان همکاری های شانگهای است.
افغانستان نیز خواهان نقش ایفای نظارت کننده در سازمان همکاری های شانگهای شده است.
تاسیس شانگهای
سازمان همکاری‌های شانگهای (SCO) در سال 2001 توسط سران روسیه، قزاقستان، چین، قرقیزستان، ازبکستان و تاجیکستان بنیان گذاشته شد.
سازمان همکاری‌های شانگهای (Shanghai Cooperation Organisation) سازمانی بین ‌دولتی است که برای همکاری‌های چندجانبه امنیتی بنیان گذاشته شده است.
این سازمان (SCO) در حقیقت ترکیب جدید سازمان شانگهای 5 است که در سال 1996 تأسیس شده بود، ولی نام آن پس از عضویت ازبکستان به سازمان همکاری های شانگهای تغییر یافت.
علاوه بر اعضای اصلی، ابتدا مغولستان در سال 2004 و یک سال بعد ایران، پاکستان و هند به عنوان عضو ناظر به سازمان ملحق شدند و افغانستان در این سازمان به عنوان مهمان ویژه اشتراک می کند.
فعالیت این سازمان که از زمان تاسیس تاکنون در منطقه افزایش یافته است؛ بر خلاف سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) و پیمان ورشو سابق، هنوز یک معاهده دفاعی چندجانبه به شمار نمی‌رود.
سازمان همکاری‌های شانگهای از دل رقابت قدرت‌های بزرگ برسر منطقه ژئوپلیتیک آسیای میانه ظهور کرد. هدف اولیه تاسیس این سازمان، غیرنظامی کردن مرز بین چین و شوروی بود.
گروه شانگهای 5 در 26 اپریل 1986 با امضای توافقنامه‌ای به منظور تعمیق اعتماد نظامی در مناطق مرزی توسط رهبران وقت کشورهای قزاقستان، چین، قرقیزستان، روسیه و تاجیکستان به وجود آمد. این کشورها مجدداً در تاریخ 24 اپریل 1997  توافقنامه‌ای به منظور کاهش نیروهای نظامی در مناطق مرزی در مسکو به امضا رساندند.
نشست‌ها
نشست‌های کشورهای عضو شانگهای 5 در سال 1998 در شهر آلماتای (قزاقستان)، در سال 1999 در بیشکک (قرقیزستان)، و در سال 2000 در شهر دوشنبه (تاجیکستان) برگزار شد. نشست این گروه در سال 2001 در شهر شانگهای در چین برگزار شد. در این نشست نخست کشور ازبکستان به عنوان عضو جدید پذیرفته شد که عملا نام گروه را به شانگهای 6 تغییر داد. سپس در 15 جولای سال 2001 سران کشورهای عضو در نشستی ضمن قدردانی از عملکرد گروه شانگهای 5، تأسیس سازمان همکاری های شانگهای را به هدف افزایش سطح همکاری ها اعلام کردند.
سران کشورهای عضو در ژوئن 2002 در شهر سنت‌پترزبورگ روسیه گرد آمدند تا جزئیات اساسنامه سازمان را که شامل اهداف، ساختار و راهکارهای سازمان بود به بحث و بررسی بگذارند. پس از این توافقنامه موجودیت سازمان عملاً از نظر حقوق بین‌المللی رسمیت پیدا کرد.
همکاری در مسایل امنیتی، همکاری‌های اقتصادی و همکاری‌های فرهنگی بین اعضا نیر از دیگر ویژگی‌های سازمان همکاری‌های شانگهای به شمار می‌آید
اساسنامه سازمان همکاری‌های شانگهای بر شفافیت عملکرد و بی‌طرفی نظامی آن تاکید می‌کند. سازمان همکاری های شانگهای نقش موازنه دهنده‌ای در صحنه بین‌المللی خصوصاً در مقابل پیمان ناتو و ماجراجویی‌های نظامی ایالات متحده آمریکا ایفا می‌کند. برای مثال، ایالات متحده آمریکا درخواستی جهت عضویت به عنوان عضو ناظر به سازمان همکاری های شانگهای ارائه کرده بود، اما این درخواست در سال 2005 از طرف سازمان رد شد.
چینی و روسی زبانهای رسمی سازمان همکاری شانگهای هستند. نام رسمی سازمان به زبانهای فوق عبارت‌اند از:
توازن قدرت در جهان چند قطبی
کشورهای عضو و ناظر سازمان همکاری های شانگهای روی هم نه تنها بزرگ‌ترین توان اقتصادی، نظامی، هسته‌ ای و فضایی جهان را دارا هستند، بلکه بیشترین تولید کننده و مصرف کننده انرژی در جهان نیز می‌باشند. مساحت کشورهای عضو (اصلی و ناظر) این سازمان روی هم بیش از 25.1 میلیون کیلومتر مربع یا یک چهارم سطح خشکی‌های زمین است.
اساس‌نامه سازمان همکاری شانگهای بر شفافیت عملکرد و بی‌طرفی نظامی آن تاکید می‌کند. علیرغم این موضوع، شکی نیست که سازمان همکاری شانگهای تقش موازنه دهنده ‌ای در صحنه بین‌المللی خصوصاً در مقابل پیمان ناتو ایفا می‌نماید.

0 پیام‌